25 January 2025 Saturday
Aşırı sıcakların etkili olduğu ve yüksek nemle birleştiğinde adeta nefes almayı zorlaştıran bu günlerde dikkatli olmak son derece önemlidir. Özellikle kronik hastalığı olanlar, hamileler, aşırı kilolu kişiler, bebekler, çocuklar ve yaşlılar için sıcak çarpması riski, sadece kısa bir süre bile maruz kalmakla gerçekleşebilir.
İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Alper Canpolat, yaz aylarında en sık karşılaşılan sorunların başında sıcak çarpmasının geldiğini belirtmekte. Şikayetlerin, “birazdan geçer” düşüncesiyle tedavisinin ihmal edilmesinin bazen ciddi tehlikelere yol açabileceği ve hatta hayati riske neden olabileceği konusunda uyarıyor. Dr. Canpolat, “Sıcak çarpmasında vücut, aşırı sıcaklık nedeniyle normal ısı düzenlemesini kaybeder ve vücut ısısı 40 dereceyi aşar. 40 derecenin üzerindeki ateş, hayati organların hasar görmesine ve hatta ölüme yol açabilir.” diyor.
Dr. Alper Canpolat, kavurucu yaz sıcaklarından korunmak için alınabilecek basit ama etkili önlemleri paylaşmakta. İşte sıcak çarpmasının önlenmesine yönelik öneriler:
1. Bu Saatlerde Dışarı Çıkmaktan Kaçının
İklim değişikliği ile birlikte son yıllarda sıcak çarpması vakaları artış göstermektedir. Yaz aylarında 10-16 saatleri arasında güneş ışınları daha yoğun olduğundan, bu saatlerde sıcak çarpması riski artmaktadır. Dr. Canpolat, “Bu nedenle, güneşin en dik açıyla geldiği öğle saatlerinde zorunlu olmadıkça dışarıda olmaktan kaçının. Dışarı çıkmanız gerekiyorsa, ağaçlar, şemsiyeler veya güneşlikler gibi gölgeliklerin altında durarak doğrudan güneş ışığından korunmaya çalışın. Egzersiz veya yürüyüş yapmak için de günün serin saatlerini tercih edin.” diyor.
2. Kapalı Araçta Kalmaktan Kaçının!
Özellikle yaz aylarında kapalı bir araçta kalmak, camlar açık olsa bile tehlikeli sonuçlara yol açabilir. Bu nedenle park halindeki bir araçta kalmaktan kaçının. Bebekleri, çocukları, yaşlıları veya engelli bireyleri yalnız bırakmaktan kesinlikle kaçının; “araç gölgede, camı da açık” düşüncesi yanıltıcı olabilir.
3. Dışarı Çıkarken Bu Önlemleri Mutlaka Alın
Dr. Alper Canpolat, sıcak havalarda açık renkli, hafif ve bol kıyafetler tercih edilmesini öneriyor. “Şapka veya benzeri bir başlık kullanarak güneş ışığından korunmalısınız. Güneş yanıklarını önlemek için güneş koruyucu kremler ve ultraviyole korumalı güneş gözlüğü kullanmalısınız.” diyor.
4. Su İçmek İçin Kesinlikle Susamayı Beklemeyin!
Yaz aylarında susuzluk hissetmeseniz bile yeterince su içmeye özen gösterin. Salatalık, karpuz, marul gibi su içeriği yüksek yiyecekleri aşırıya kaçmadan tüketebilir, sıcak yaz günlerinde terleyerek kaybedilen sıvı ve mineralleri yerine koymak için günde bir-iki bardak maden suyu (200-250 ml) içebilirsiniz. Ancak tuz duyarlı kişiler, hipertansiyon, böbrek ya da kalp hastalığı olanların bu gıda ve içecekleri tüketmeden önce doktorlarına danışmaları gerekmektedir.
Dr. Alper Canpolat, sıcak çarpması tedavisinde ana hedefin vücut sıcaklığını düşürmek olduğunu belirtiyor. “En yakın sağlık kuruluşuna başvuruncaya kadar sıcak çarpması belirtileri gösteren kişi hemen serin bir yere alınmalıdır. Üzerindeki sıkı giysiler gevşetilmeli, vücuttaki sıvı ve elektrolit kaybını karşılamak için bol su içirilmelidir. Ancak bireyin şuur durumunda bulanıklık varsa su ve başka gıda vermekten kaçınılmalı ve hızlıca sağlık kuruluşuna ulaştırılmalıdır. Mümkünse kişinin soğuk suyla duş alması sağlanmalıdır. Duş imkanı yoksa buz paketleri veya soğuk ıslak havlularla vücuda kompres yapılmalıdır. Sıcak çarpmasında ateş 40 dereceyi aşsa da, ateş düşürücü ilaçların tedavide yeri yoktur.” diye ekliyor.